Vandaag heeft het college van Burgemeester en Wethouders bekend gemaakt niet door te gaan met de ontwikkeling van het Topsport- en innovatiepark in het Goffertpark. GroenLinks vindt het besluit van het college verstandig. GroenLinks-fractievoorzitter Noël Vergunst: “We hebben altijd grote moeite gehad met de locatie van dit project en de grote financiële risico’s. Gezien de opgaven waar onze stad de komende jaren voor staat, vinden wij het verstandig om dit project niet door te laten gaan.”

In mei besloot een meerderheid van de Nijmeegse gemeenteraad ondanks een tegenstem van GroenLinks om door te gaan met de plannen voor een topsportcomplex in het Goffertpark. Het College van Burgemeester en Wethouders heeft destijds toegezegd de raad te informeren wanneer zou blijken dat de plannen niet te realiseren zijn binnen de gestelde randvoorwaarden. GroenLinks is blij dat de raad onmiddellijk op de hoogte is gebracht van de laatste ontwikkelingen. Op deze manier is het mogelijk om alternatieven te ontwikkelen om sport en gezondheidszorg te stimuleren.

Noël Vergunst zegt hierover: “Enkele sportaccommodaties zijn toe aan een opknapbeurt. We willen samen met de Nijmeegse sportclubs werken aan een haalbaar plan om hen voorzieningen te bieden die passen bij hun ambities. Ook zijn er in de stad voldoende andere locaties waar instellingen op het gebied van gezondheidszorg, onderzoek en onderwijs kunnen investeren en samenwerken. Wat ons betreft past het nemen van nieuwe grote financiële risico’s hier niet bij, maar kan de gemeente Nijmegen hier wel binnen haar mogelijkheden medewerking aan verlenen. “

Meer informatie op de website van de gemeente Nijmegen

Het plan voor het nieuwe beleid voor zorg en welzijn toont lef en is ambitieus. Veel hangt af van de verdere uitwerking en uitvoering door professionals. De weg naar dit plan is lang geweest. Het wordt nu tijd om resultaten te boeken.

Het huidige kabinet Rutte-Verhagen legt zijn prioriteiten niet bij de zorg en het welzijn van de kwetsbaren in onze samenleving. Meedogenloos wordt gesnoeid in de budgetten voor schuldhulpverlening, inburgering, participatie, inkomensondersteuning en begeleiding naar werk. Zelfs een voormalig stokpaardje van de liberalen, het persoongebonden budget, wordt de nek omgedraaid. Keer op keer wordt gekozen voor overheveling van verantwoordelijkheden naar de gemeente, denk daarbij aan de begeleiding vanuit de AWBZ en de jeugdzorg. Dit gaat echter gepaard met vermindering van budgetten, waarmee de bezuinigingen op het bordje van de gemeente gelegd worden. Ondanks de ellende die dit veroorzaakt, biedt dit ook kansen voor Nijmegen om het beleid zelf vorm te geven.
Eerder dit jaar was de Nijmeegse gemeenteraad kritisch over het nieuwe beleid dat het college voorstelde voor zorg en welzijn. Er werd te veel gedacht vanuit de budgetten en er was onvoldoende aandacht voor de stapeling van alle bezuinigingen waarmee de meest kwetsbare groepen te maken krijgen. Door de grote nadruk op zelfredzaamheid ontstond de indruk dat mensen aan hun lot werden overgelaten. We constateren dat een half jaar later het college de juiste toon heeft gevonden en een nieuwe koers heeft neergezet met een goede en herkenbare visie. Mensen staan centraal en daaromheen wordt de hulp georganiseerd. Wij zien dit als een overgang van aanbodgericht werken naar die hulp organiseren waar mensen daadwerkelijk behoefte aan hebben. Minder regels, meer maatwerk dat is het uitgangspunt. De krimpende budgetten zijn niet langer leidend, maar geloof en overtuiging in een nieuwe wijkgerichte aanpak. Zelfredzaamheid is vervangen door zelfregie en samenredzaamheid. Een mens wordt niet gezien als een op zichzelf staand individu, maar iemand die functioneert in een sociale omgeving.
Terecht is de doelstelling van het beleid het versterken van de kracht van mensen. Maar hierbij wordt ook erg veel gevraagd aan het netwerk van mensen, hun familie, vrienden en buren. We ondersteunen het idee om nog meer dan nu het eigen netwerk van mensen in te zetten. Maar we moeten hen niet overvragen. Mantelzorgers en vrijwilligers kunnen en mogen wat ons betreft niet al het werk van professionals uit handen nemen. Het zorgen voor je naasten of geliefden mag niet betekenen dat je geen eigen werk en eigen leven meer kunt hebben.
We hebben in Nijmegen goede instellingen met betrokken professionals. Maar de wijze waarop wij instellingen betrekken in ons beleid is voortdurend toe aan herziening. Het sociale beleid is toe aan een ‘reset’. De wildgroei aan projecten voor specifieke doelgroepen moet stoppen. Lang was veel mogelijk en werden projecten ondersteund met een subsidie, zonder dat daarbij voldoende gekeken werd naar het bestaande aanbod. We moeten keuzes maken en afstand durven nemen van organisaties en instrumenten die onvoldoende bijdragen aan de doelstellingen. Instellingen zullen over hun eigen schaduw moeten durven stappen en samen moeten werken om een sluitend netwerk van zorg en welzijn neer te zetten in onze stad. Daarbij blijft er altijd een vangnet bestaan voor mensen die dat nodig hebben. Het uitgangspunt is om mensen te ondersteunen bij het vormgeven van hun eigen leven.
Mensen staan centraal, instellingen moeten ten dienste staan van hen. We moeten juist afscheid durven nemen van datgene dat niet of onvoldoende heeft gewerkt. De kwaliteit van de dienstverlening staat wat ons betreft voorop. Wij zijn ervan overtuigd dat met de nieuwe visie van het college het mogelijk is om mensen weer regie over hun eigen leven te geven en hen die dat nodig hebben voldoende ondersteuning te blijven bieden. Zo blijft Nijmegen een sociale stad waarin niemand aan de kant staat.

Noël Vergunst en Simone Witsenhuijsen zijn respectievelijk fractievoorzitter en vicefractievoorzitter van de gemeenteraadsfractie van GroenLinks in Nijmegen

Download hier het WMO-beleidsplan in PDF

Na het Antillianenbeleid volgde “Marokkanen aan zet”. Inmiddels wordt gediscussieerd over speciaal beleid voor Afrikanen. Is het een goed idee om specifiek beleid te hebben voor verschillende doelgroepen of werkt het juist stigmatiserend? Natuurlijk is in principe iedereen gelijk, maar niet iedereen heeft dezelfde problemen.

Even wat cijfers. Nijmegen heeft 164.265 inwoners. Hiervan is 52% vrouw en 48% man. 13,4% van de Nijmeegse bevolking is van niet-Westerse afkomst. Hieronder zijn 5.288 personen zelf of (een van) hun ouders afkomstig uit Turkije, 3.440 uit Marokko, 2.045 uit de Antillen en 1.519 uit Suriname. De grootste groep niet-Nederlanders zijn Duitsers met 6.553 personen.

2,2% van wat geteld wordt als Nederlander heeft een bijstandsuitkering. Onder Turken is dit 8,8%, onder Marokkanen 10,3%, onder Antillianen 9,6% en onder Surinamers 6,5%. Onder inwoners afkomstig uit westerse landen is dit 3,7%. Is de werkloosheid onder Nijmegenaren van niet-Westerse afkomst hoog? Ja, maar met de meesten van hen gaat het goed. Als je de Telegraaf leest en SBS6 kijkt, zou je anders denken. Dit geldt ook als je naar andere cijfers kijkt.

Het aandeel burgers dat vindt dat verhouding tussen allochtone en autochtone buurtbewoners goed is, is gestegen de afgelopen jaren. Het aandeel dat negatieve kanten ziet aan de aanwezigheid van allochtonen in de buurt is gedaald van 39% naar 29%. Over het algemeen gaat het goed, maar er is nog steeds ruimte voor verbetering.

Ik pleit daarom voor een blinde-vlekken-aanpak. Ons beleid is gericht op alle inwoners, bedrijven en andere organisaties in de stad. Maar soms is het nodig om in te zetten op groepen waar problemen het grootst zijn. Dat kunnen jonge Marokkanen zijn die structureel gediscrimineerd worden op de arbeidsmarkt en dat kunnen homo’s zijn die bedreigd worden door buurtgenoten. Als de noodzaak er is, moeten we durven te focussen op doelgroepen. Dat doen we niet omdat het een bijzonder groep is, maar omdat we blijkbaar als overheid een blinde vlek hebben.

Wat is de oudste stad van Engeland? London of Oxford? Nee, Colchester beweert de oudste stad te zijn. Ik heb daar een maand op de universiteit doorgebracht. Mijn herinneringen hebben niets te maken met de Romeinen die ook daar hebben rond gelopen of middeleeuwse gevechten. Weinigen zullen weten dat wereldberoemde bands als Blur en The Prodigy uit de buurt komen. Bij Colchester denk ik aan de afschuwelijke flats waarin ik ook heb mogen bivakkeren. Het meest in het oogspringende van de betonnen universiteitscampus zijn de duizenden blinde konijnen die daar rondlopen.

In de Gelderlander zag ik een foto van de vertrekhal van vliegveld Weeze. Vol trots hangt daar een banner met de tekst ‘Nijmegen. The oldest city of the Netherlands’. Het regionaal bureau voor toerisme heeft maar liefst 2 miljoen euro geïnvesteerd om toeristen uit Rome, Londen, Milaan en Madrid te verleiden eens een bezoek te brengen aan Nijmegen.

Als trotse Nijmegenaar kan ik het niet nalaten om aan iedereen die het horen wil (en ook iedereen die het niet horen wil) te vertellen dat Nijmegen de oudste stad van Nederland is. Ik weet niet hoe het bij anderen vergaat, maar ik krijg altijd dezelfde, uitermate teleurstellende reactie: geen. Na mijn enthousiast betoog dat niet Amsterdam, Leiden of wat dan ook de oudste stad is van het land, maar Nijmegen volgt altijd dezelfde zwijgende stilte. Ik krijg geen vervolgvragen (“echt waar? dat wist ik niet”), geen bevestiging (“ja, geweldig toch?”) of ontkenning (“nee, dat meen je niet”), maar helemaal geen reactie. Het lijkt wel of niemand buiten Nijmegen het interesseert.

Als je bij aankomst op het treinstation St. Pancrass in Londen een banner zou zien hangen met ‘Colchester. The oldest city of England.’ denk ik dat maar weinig toeristen denken: “weg hier uit Londen en onmiddellijk met de trein naar Colchester”. Ik zou daar overigens nog wel eens op bezoek willen. Als is het maar om te kijken hoe het gesteld is met die zielige konijnen.

De uitslag van het referendum dat in 2022 gehouden werd, was verrassend: 60% van de kiezers stemde voor herbouw van het uitkijkkonijn. Een flinke strijd was er aan vooraf gegaan. Er waren geen originele tekeningen meer te vinden van het uitkijkkonijn. Wel veel foto’s, maar die konden natuurlijk gemanipuleerd zijn door zowel voor- als tegenstanders. En ook het materiaal van de 12.000 plankjes was niet meer beschikbaar. Heeft een uitkijkkonijn van glasvezel wel dezelfde uitstraling als van hout? Maar het grootste discussiepunt vormde wel de herbouwde Donjon. Moet dit afgebroken worden om plaats te maken voor de herbouw van het uitkijkkonijn?
In 2010 was het uitkijkkonijn gebouwd uit een fonds voor kunst in de openbare ruimte. In het begin werd door sommige politici nog wel gemopperd of het verantwoord was om zoveel geld uit te geven voor een tijdelijk kunstwerk, maar in de jaren daarna was het konijn enorm populair. Door de kabinetten Rutte-Verhagen en Wilders-de Jager werden alle subsidies op kunst en cultuur afgeschaft. In Nijmegen sloot Museum het Valkhof noodgedwongen haar deuren. Het uitkijkkonijn was het enige kunstwerk dat Nijmegen in 2014 nog telde, maar ook dat moest verdwijnen.In het referendum van 2006 had een meerderheid van de Nijmeegse kiezers gestemd voor herbouw van de Donjon. Jarenlang lukte het niet om voldoende geld bijeen te krijgen, maar in 2014 was Minister van Volkssport, Volkscultuur en Volksvermaak Martin Bosma bereid een aanvullende subsidie te verlenen in het kader van het programma Grote Projecten en Symbolen van Vaderlandsch Nationalisme. De Donjon kon gebouwd worden en het laatste kunstwerk van Nijmegen werd gesloopt.
Voor een groot deel van cultuurminnend Nijmegen was de afbraak van het uitkijkkonijn een symbool van onderdrukking door de cultuurbarbaren uit Den Haag. Na jaren van discussie over herbouw van het kunstwerk wist men voldoende handtekeningen binnen te halen om in 2022 een referendum te houden over de herbouw van het uitkijkkonijn. Tegenstanders van de herbouw van het uitkijkkonijn stelden dat je de geschiedenis niet kunt terugdraaien. Voorstanders van het uitkijkkonijn wezen op de toeristische mogelijkheden die goed waren voor de werkgelegenheid.
Mensen willen graag dingen bouwen. Bij mij werd dit al vroeg gestimuleerd door het spelen met Lego. Zoals veel van mijn generatiegenoten kan ik nog steeds uit volle borst “van Lego kun je alles maken” meezingen. De komende jaren wil het niet zo vlotten met de bouw in de Waalsprong. Er is daar voorlopig nog genoeg grond over voor bouwers van luchtkastelen en uitkijkkonijnen. Geef ze een grote doos met Lego en ze vermaken zich daar wel.